W Internecie napotkać można wiele różnych wzorów do obliczania rzeczywistej rocznej stopy oprocentowania (RRSO). Niestety nie wszystkie one pozwalają na precyzyjne wyliczenie interesującego nas wskaźnika. Co więcej nie wszystkie umożliwiają obliczenie tegoż wskaźnika dla kredytów konsumenckich. W kredytach takich powinniśmy bowiem korzystać z wzoru określonego przez ustawodawcę przepisami ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim (Dz. U. z 2024 r. poz. 1497 z późn. zm.).
Czym jest RRSO w kredytach konsumenckich?
Zgodnie z definicją ustawową rzeczywista roczna stopa oprocentowania to całkowity koszt kredytu ponoszony przez konsumenta, wyrażony jako wartość procentowa całkowitej kwoty kredytu w stosunku rocznym. Oczywistym jest więc, że wraz ze wzrostem RRSO wzrasta ilość środków, które jesteśmy zobowiązani zwrócić instytucji kredytującej. O ile porównanie wysokości RRSO oferowanych w kredytach konsumenckich przez różne banki nie stwarza większych trudności, o tyle wyliczenie jej prawidłowości może nastręczać więcej problemów. W tym celu należy skorzystać z wzoru określonego przez ustawodawcę w cytowanej już ustawie o kredycie konsumenckim. Przyznać należy, że nie jest on prosty, a dokonanie precyzyjnych wyliczeń wymaga pewnej wprawy. Wzór wygląda bowiem tak:
Poszczególne pozycje w ww. wzorze oznaczają:
X – rzeczywistą roczną stopę oprocentowania,
m – numer kolejny ostatniej wypłaty raty kredytu,
k – numer kolejny wypłaty, zatem 1 < k < m,
Ck – kwotę wypłaty k,
tk – okres, wyrażony w latach lub ułamkach lat, między dniem pierwszej wypłaty a dniem każdej kolejnej wypłaty, zatem t1 = 0,
m’ – numer kolejny ostatniej spłaty lub wnoszonych opłat,
l – numer kolejny spłaty lub wnoszonych opłat,
D1 – kwotę spłaty lub wnoszonych opłat,
S1 – okres, wyrażony w latach lub ułamkach lat, między dniem pierwszej wypłaty a dniem każdej spłaty lub wniesienia opłat.
Skutki błędnego wyliczenia wysokości RRSO
Najważniejszym z punktu widzenia kredytobiorcy skutkiem wadliwego wyliczenia RRSO przez bank może być zaistnienie tzw. sankcji kredytu darmowego. Umowa powinna bowiem jednoznacznie precyzować rzeczywistą roczną stopę oprocentowania oraz całkowitą kwotę do zapłaty przez konsumenta ustaloną w dniu zawarcia umowy o kredyt konsumencki wraz z podaniem wszystkich założeń przyjętych do jej obliczenia. Wadliwe wyliczone RRSO takich warunków zaś jednoznacznie nie wypełnia. W konsekwencji skutkować może tym, że konsument, po złożeniu kredytodawcy pisemnego oświadczenia, zwracać będzie kredyt bez odsetek i innych kosztów kredytu należnych kredytodawcy w terminie i w sposób ustalony w umowie.
Podstawa prawna:
Ustawa z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim (Dz. U. z 2024 r. poz. 1497 ze zm.)
https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20240001497
_____
Niniejsza publikacja nie stanowi porady prawnej, ani opinii prawnej i posiada jedynie charakter poglądowy autorów publikacji.